The paradigm mgbanwe - bụ ... The definition ihe atụ. Thomas Kuhn, "The Structure nke Scientific Revolutions"

Na akafiakde mmepe usoro n'ozuzu, dị ka ọkà ihe ọmụma na-chepụtara ya isi iwu. Na otu onye n'ime ha na-ekpebisi ike site na-enwe ọganihu nke dị aghụghọ. Ọ na-akpọ iwu negation nke negation. Dị na a na mmepe bụ gburugburu. Mgbe ọ bụla n'aka esetịpụ ugboro ugboro Filiks, ma na ọkwa dị elu. Iwu ọzọ nke na-ekpebisi ike site na mmepe nke si eme. Hegel na-akpọ ya mgbanwe site ibu na mma. Dị na iwu mmepe bụ nwayọọ nwayọọ na-abawanye na ọnụ ọgụgụ nke mgbanwe ndị na-enweghị doro ọhụrụ atụmatụ. Ma mgbe na-eru ụfọdụ uru bụ a qualitative itu ukwu. Nke a ịgba na-ezo Hegel ezu.

The usoro mmepe nke na-elekọta nsụhọ, karịsịa na nnyocha na omenala okirikiri, na-ewe ebe site na ìgwè ụfọdụ quantitative mgbanwe. N'elu na-eru jikoro ha na-adapụta qualitative itu ukwu - na nkà mmụta sayensị mgbanwe. A paradigm mgbanwe ntem a bụ isi dị na nke usoro. Atụlekwu otú ọ na-eme na ihe ndị nwere ike ịgba akaebe banyere ya.

Paradigm - ọ bụ na okwu ndị dị mfe?

Nke a na okwu na-ewepụtara Greek. Model Nwa nke nsogbu na ya ngwọta bụ a mkpa n'ihi na a kpọmkwem oge - nke a bụ paradigm. Gịnị ka ọ bụ na okwu ndị dị mfe? Paradeigma a kpọmkwem ejiji ka a usoro nke n'ichepụta na idozi research nsogbu. Ndiiche si ya ga-abụ na ọtụtụ ịhụ a nghọta kwesịrị ekwesị nke ndị ọkà mmụta sayensị. E nwere dị iche ihe atụ nke ya na-eme. Na-agbanwe agbanwe paradigms ọ na-kasị mfe gosiri tụnyere nke a ụfọdụ oge.

na specificity nke

The paradigm mgbanwe - a usoro ezuwo. Ọ adịghị ewere ọnọdụ ngwa ngwa na na-esonyere ndị gradual iwebata echiche ọhụrụ na uche nke a na-eto eto ọnụ ọgụgụ nke ndị ọkà mmụta sayensị. Mgbe a mgbe, na-agbasa, ndị ọhụrụ nlereanya na-aghọ ndị norm uzọ. Ọtụtụ ihe ná ndụ na-mere site ntụnyere. N'ihi ya, mgbakọ na mwepụ edozi nsogbu a rụrụ iji mara ngwọta. Ihe na megidere ike ụdị n'ozuzu aghọta ka heresy ma ọ bụ ọbụna eleghara ha anya. Otú ọ dị, dị ka ọ pụtara ìhè site na akụkọ ihe mere eme nke sayensị, a paradigm mgbanwe - a eke onu.

nhazi oge iheomume

N'elu na-eru a ụfọdụ ọnụ ọgụgụ nke ọhụrụ eziokwu na e nwere a ngwa ngwa mbibi nke ike nlereanya. Na ya isi usoro ihe ọhụrụ a kpụrụ. Ọ na-eji ndị ọzọ echiche na ụzọ site nke ihe zuru ezu nkọwa nke echekwara ọmụma. The mgbanwe nke nkà mmụta sayensị na paradigms mgbe gosiri site na eserese. The kwụ axis anọchi anya oge t, mgbe vetikal - akpan akpan nkịtị ụkpụrụ n na p. Adịbeghị anya mara ogo mmepe nke ịdọ aka ná ntị na na ọkwa nke na nkà na ụzụ na-enwe ọganihu karịrị oge. nke ikpeazụ na-egosi site a dotted akara ibu na mgbanwe ke akpa - a siri ike akara. Kwụ ngalaba kwekọrọ ekwekọ na guzosie ike nlereanya. On nkpoda ngalaba nke a paradigm mgbanwe na-ewe ebe. Nke a na onu na oge a na akwụkwọ a kwekọrọ ekwekọ designation. On nkpoda ngalaba dị nnọọ na-eme na a qualitative itu ukwu, bụ nke e kwuru n'elu. Ọ na-akpọ ndị ọkà mmụta sayensị na nkà na ụzụ mgbanwe.

Mmepe nke sayensị

The kasị ama oge ochie e dere isi nweta ihe ọmụma na-agụnye n'oge China, Greece na Egypt. Ha afọ bụ banyere puku afọ atọ. Ihu ọma ha nwere na ozi si nkà mmụta ọgwụ, mgbakọ na mwepụ, astronomy, ịghọta ihe ndị bụ isi nke ndụ. Scientific ọrụ n'oge ochie e rụrụ site ọkà mmụta sayensị gbasasịa - sages. Mgbe e nweghị ụkpụrụ doro anya nke nghọta, n'ihi na ọ fọrọ nke nta zuru ezu enweghị mmekọrịta dị n'etiti ndị ọkà ihe ọmụma. Eleghị anya n'ihi na nke a pụta isi echiche nke isi chepụtara eji taa.

Ka ihe atụ, ọtụtụ ndị amaghị ihe mere nkewa nke gburugburu mere ya 360 degrees. Ka ọ dịgodị, a nlereanya sitere n'Ijipt oge ochie. E kweere na afọ na-agụnye 360 ụbọchị. N'oge a, anyanwụ na-akọwa a gburugburu. N'ihi ya, otu ụbọchị, hà 1/360 Hụrụ Ụzọ ije aak. Mgbe e mesịrị, a bara uru e biiri site ndị Arab na aha ya bụ na "ogo". Na ọrụ nke Gris oge ochie ndị ọkà ihe ọmụma e nwere ike ikwu otu myirịta paradigm. Okenye bụ nghọta kwesịrị ekwesị nke eluigwe na ala-eguzosi ike n'ezi. N'ihi ya sayensị na-adịghị kè ha iche iche ọzụzụ na omume dị ka a eke na nkà ihe ọmụma.

oge ochie ụbụrụ na-aghọ

The kasị ama oge ochie ndị ọkà mmụta na-agụnye Thales nke Miletus, Ptolemy, Archimedes, Democritus, na, n'ezie, Aristotle. First, o doro anya, ọ bụ onye mbụ gwara ụwa banyere electrification onu. Democritus ekwuo na nchepụta nke atọm Ọdịdị nke bekee. Archimedes tọrọ ntọala hydrostatics na-arụzi ụgbọala. Ptolemy e mere circuit Ọdịdị nke eluigwe na ala, nke ọ dabeere ya kpakpando ewu.

Ka ọ dịgodị, a isi sekpụ mmepe nke nkà mmụta sayensị na paradigm a na-ewere site na Aristotle. Ọ bụ ya bụ abara nke Macedon. The oké ọchịagha mgbe echefu banyere onye nkụzi ya. Aristotle bụghị nanị na-a dịgasị iche iche nke ndị gbara ọkpụrụkpụ akụ, ma akwụkwọ, nke e dere amamihe weghaara Great mepee. N'ihi na nke a nkwado ndị ọkà mmụta sayensị nwee ike na-etolite a nnukwu na nkà mmụta sayensị akwụkwọ. Aristotle chepụtara bụ isi nke iwu mgbagha, kere mbụ Ịhazi collection of niile chepụtara nke oge ya. Ọ bụ ya akwụkwọ ghọrọ a obodo na kpụrụ oge ochie paradigm na sayensị. Ekemende ọkà mmụta sayensị echiche canonised Roman Catholic Church. Echiche ya ịnọgide na a mkpa n'ihi na a nnọọ ogologo oge. A paradigm nnofega ke ọmụma sayensị n'oge ọnwụ igbochi. A ọrụ pụrụ iche na-egwuri ebe a site na Holy Njụta Okwukwe. Nke a na-egosi na ihe atụ nke Nikolaya Kopernika na Galileo.

ozizi ịbụ

The paradigm mgbanwe - bụ, na mbụ, na mbibi nke tupu ẹdude echiche. Na mmepe nke ọha mmadụ, ọtụtụ n'ime Aristotle echiche abụkwaghị mkpa na zuru ezu. N'ime oge ahụ, ihe ndabere maka nkọwa nke ọtụtụ emere bụ na echiche nke ịbụ, siri bekee, mee ndị na-ebu ụfọdụ anụ ahụ àgwà. Nkọwa ngwa anya mmetụta dabeere na mmalite nke ozizi jijiji ịbụ ethers. Okpomọkụ wee mata na juru ebe nile mmiri mmiri, nke a na-akpọ calorie.

Magnetik na electric phenomena na-hụrụ ha nkọwa. Karịsịa, ha adị jikọtara ọnụnọ nke abụọ mmiri na-enwe dị iche iche polarity ebubo, na otu onye magnetik. Mgbe e mesịrị, Franklin, president nke America, na-ahapụ nanị otu n'ime ha. Ya edidu na-ẹkedọhọde na a "+", na enweghị, karị, "-". N'ụwa taa, a nlereanya na-apụta ìhè nkewa nke ebubo na-adịghị mma ma na-enwe. Theory ịbụ ogologo kwụsịrị ịdị adị, ma notation nke ahụ nọgidere.

atụmatụ

Iji paradigm-agụnye iji ihe a mere eme na obibia na usoro nke na-ekwu banyere otu ozizi. Dị ka akụkụ nke na-elekọta mmadụ na mmepe nke eziokwu ya na-ezo aka na ịdị adị nke nke onye phenomena. Dị ka a isi na-akpata a paradigm mgbanwe a na-akpọ ọzọ. Na-agbanwe agbanwe ihe nakawa etu esi kpebisiri ike site Itie oge na, ya, mmepe nke nghọta nke ọha mmadụ. American ọkà ihe ọmụma na ọkà mmụta sayensị Thomas Kuhn kọwara otú ndị nnọchi Ozizi. Kuchiri na a n'oge nlereanya obụk a nso nke nsogbu na nsogbu ndị nwere pụtara na ngwọta. All ihe omume na phenomena na-adịghị ada n'ime ya, adịghị wesa echiche. Nke a na-egosi na onye ọ bụla na ogbo nke mmepe nke otu e nwere a nkịtị ozizi, nke na-arụ ọrụ n'ime guzosie ike nlereanya.

"Structure nke Scientific Revolutions"

N'ihi ya, ọ na-akpọ ndị kasị akpa, dị ka ndị ọkà mmụta sayensị nke iri abụọ na narị afọ, a akwụkwọ nke na-ekpughe ọdịdị zuru oke nke mgbanwe ndị na-nsụhọ nke ọha mmadụ. Thomas Kuhn, na-ede akwụkwọ anya na mmepe nke ma ndị mbibi nke ndị agadi na ntoputa nke ọhụrụ psychological gasị nsogbu. N'ihi ha, n'echiche nke ya, na e nwere ndị ọhụrụ chepụtara na hypotheses. Echiche nke paradigm nnofega, nwetara site na-ede akwụkwọ na-enyeghị azịza nye ọtụtụ ajụjụ. Otú ọ dị, ọ bụ a ụzọ ọhụrụ na-egosi na ọdịdị zuru oke nke ịpị nsogbu ke ha analysis. Kuhn ọrụ bụ oké ọchịchọ na e dere otutu echiche. Nke a mere ka ewu ewu na nke akwụkwọ na ntoputa nke a eneni gburugburu ya.

ọdịnaya ozizi

Site definition, ndị ọkà ihe ọmụma, ndị ọkà mmụta sayensị mgbanwe bụ epistemological mgbanwe ẹdude nlereanya. N'okpuru ya, na-ede akwụkwọ na-aghọ rụzuru ghọtara site niile ndị ọkà mmụta sayensị na-enye karịrị otu oge nke atụmatụ nke n'ichepụta nsogbu na ngwọta obodo. The paradigm mgbanwe - bụ, dị ka ọkà ihe ọmụma, anomaly nchọpụta usoro a na-apụghị kọwara site ala nabatara nlereanya. The ugbu a ozizi ga-hụrụ bụghị dị nnọọ ka nke ugbu a atụmatụ, ma ụwa ka a dum, na nke na ọ bụ ugbu a, tinyere Nchoputa ewepụtara ya were.

The esemokwu paradigm, nke na-ewe ebe na usoro nke qualitative mmali, bụ ndị isi ndị inconsistency nke dị iche iche uru usoro, ụzọ nke ngwọta, mmesho, chọpụtara omume, ma na ọnweghị oke na foto nke ụwa. The chọrọ nlereanya bụ dị iche iche site na-ede akwụkwọ nke ozizi neo-positivists na ọ na-elekwasị anya na onye na-eme nnyocha, ma ọ bụghị ruo abstraction eme nanị nkà ihe ọmụma ma ọ bụ ihe ezi uche.

bara nkọwa

Ihe atụ nke otú nnọchi paradigm agha tụlee otu ozi na ụzọ dị iche iche, na-eme dị ka onye na ngwa anya nro "oke bekee-ọbọgwụ". Mee elu mee ala, n'ime ịdọ aka ná ntị imubanye ọmụma zuru ezu banyere ịrịba anomalies, na-emegide ndị na-achị Ozizi. N'oge a na-abịa na nkà mmụta sayensị na nsogbu. Na N'ezie nke na ọ na-rụrụ iji nwalee echiche ọhụrụ, nke na ruo mgbe ahụ na-adịghị e nwere n'uche ma ọ bụ na e jụrụ. N'ihi ya, nsogbu na sayensị paradigm mgbanwe na dechara. The ọhụrụ nlereanya na-ewe ya na-akwado. Site na oge, a ụdị ọgụgụ isi agha na-akwado nke ochie na ndị nọchiri ya paradigm. Ịba ọnụ ọgụgụ nke mpi nhọrọ, ọchịchọ na njikere na-agbalị ihe ọhụrụ, na-atụle ụkpụrụ ndị bụ isi na-egosi na mgbanwe nke nkịtị ọmụmụ usoro pụrụ iche.

Na nnọchi akpa worldview relativistic Einstein Maxwell nwere ike ije ozi dị ka ihe atụ nke physics nke narị afọ nke 20. Mgbanwe a na-esonyere a usoro nke kpụ ọkụ n'ọnụ arụmụka na-eweta na ahụrụ anya data. Dị ka a n'ihi nke esemokwu n'elu ngụkọta ghọtara Einstein na evolushọn.

ihe

Na omume, e nwere a ole na ole kpochapụwo ihe atụ nke a paradigm nnofega. Ka ọ dịgodị, a ọnụ ọgụgụ nke ndị ọkà mmụta sayensị kwuru na chọpụtara nke dị ọcha nnọchi nke otu nlereanya nke ndị ọzọ nwere ike hụrụ nanị na kama nkịtị ngalaba nke ọ bụla mgbanwe. Ọ bụrụ na anyị na-amụ usoro n'ụzọ zuru ezu, ọ bụ n'ezie ezi ike ikpebi oge nke na-awụlikwa elu. Ada n'okpuru definition nke Kuhn ihe ndị:

1. Na ijikọta Newton si gboo physics yiri mechanistic Ozizi.
2. Development nke Darwin nke evolushọn. Ọ kewapụrụ creationism si n'ọnọdụ nke isi nkọwa nke dịgasị iche iche nke dị ndụ na Earth.
3. Mmepe nke kwantum physics. Discipline kpebisiri ike omume nke oge gboo na-arụzi ụgbọala.
4. Ikweta na ozizi tectonic efere dị ka nkọwa maka nnukwu-ọnụ ọgụgụ mgbanwe mbara ala geology.

oge gboo ozizi

Ọ e mesịrị kpụrụ ná mmalite narị afọ nke 20. Na ya siruru osụhọde ụkpụrụ nke causality. Ọ dabeere na echiche ahụ nchoputa o doro anya na kpamkpam na-ebilite si ọnọdụ nke ya generators. Ndị dị otú ahụ nkọwa nke a causal mmekọrịta a kpasuru iwe, n'aka, echiche nke a zuru Determinism nke na-abịa ihe. Ihe kachasi mkpa n'ime nchepụta kwupụtara ụkpụrụ nke na nkà mmụta sayensị Determinism, Laplace amịpụtara. Dị ka ya, niile ihe nwere ike precalculation site idozi a ụfọdụ ọnụ ọgụgụ nke arụmarụ nke oge gboo physics. Ihe nile o yiri doro anya ma dị mfe, na ọtụtụ phenomena kọwara site na nke a nlereanya.

Otú ọ dị, mma nke technology, kọmputa ngwaọrụ na akpa ebe, kere ọhụrụ na nkà mmụta sayensị na nkà na ụzụ mgbanwe. Qualitative itu ukwu mere dịtụ na-adịbeghị anya. Literature bipụtara na n'etiti narị afọ gara aga, ka nwere ihe ịrịba ama esemokwu na correctness nke ọhụrụ ọmụmụ. Na nke a ugbu a ọgbọ Enyi kacha enyi ndị a innovations nyere.

ọgwụgwụ

Nkà na ụzụ mgbanwe, nke bilie dị ka a n'ihi nke oge a na ozizi akụziri, ime n'oge mbụ ọtụtụ iri afọ nke narị afọ nke 20. Ọ kara akara nke mbụ Nwa nke kwantum ozizi, nke negated ịdị adị nke oge gboo Determinism. Nke a mgbanwe mekwara ka isi mgbanwe na nghọta nke chemical agbụ. A ọhụrụ paradigm bụ na-akwanyere ùgwù nkọwa nke ụkpụrụ nke causality. Dị ka a bụ isi dị na nke ẹdude nlereanya bụ ude taa ngwọju-anya ọbụla esi nke na-akpan akpan ọnọdụ. Akpata na-emepụta ihe omume ụfọdụ na a ụfọdụ puru.

Ọ bụ kwuru na a otutu nke creators nke oge a na mgbanwe na nkà mmụta sayensị na nkà na ụzụ, a na-agba mbọ ka ndị oge gboo eke-na nkà mmụta sayensị ụdị nke nghọta nke ụwa, nwua, enweghị ike ịnagide enweghị ohere akpatre kọwara site mmeghe nke echiche na-eji na mbụ mere ha.